Ол жылдары қолжетімділік айына жүздеген доллар тұрды, ал интернетті халықтың шамамен 10%-ы пайдаланды. Компьютерлік клубтар мен интернет-кафелер қалалардағы жастардың негізгі жиналатын орындарына айналды.
Клубтарда рефераттар дайындап, ICQ арқылы сөйлесіп, музыка жүктеп алатын. 2000-жылдардың ортасына қарай үй ADSL-і клубтарды ығыстыра бастады, ал 2010 жылға қарай олар ойын клубтарына айналып, біртіндеп жойылды.
Wi-Fi-дің пайда болуы
Алғашқы Wi-Fi нүктелері 2000-жылдардың басында Алматы мен Астананың бизнес-орталықтарында, қонақүйлерінде және әуежайларында пайда болды. Үйдегі Wi-Fi 2008–2012 жылдары жаппай қолжетімді бола бастады, провайдерлер қосылумен бірге роутерлер бере бастады.
«Қазақтелеком» ұзақ уақыт монополист болып қалды, бірақ ұялы байланыс операторларының бәсекесі бағаны төмендетіп, қамтуды кеңейтті. Мемлекет «Ақпараттық Қазақстан — 2020» және «Цифрлық Қазақстан» бағдарламаларын іске қосты.
Цифрлық секіріс
2022 жылға қарай интернетті халықтың 89,2%-ы — 17,3 млн адам пайдаланды. 2024 жылға қарай бұл көрсеткіш 90–91%-ға жақындады. Қазақстан БҰҰ-ның электрондық үкіметті дамыту рейтингісінде 24-орынды, онлайн-қызметтер индексінде 10-орынды иеленді.
eGov Mobile арқылы анықтамалар алуға, бизнесті тіркеуге, жүргізуші куәлігін ауыстыруға және салық декларациясын тапсыруға болады. 2024 жылы электрондық сауда нарығының көлемі 3 трлн теңгеден асты — 2020 жылмен салыстырғанда шамамен бес есе көп. Онлайн-транзакциялар саны 25 млн-нан 162 млн-ға дейін өсті.
Қашықтан жұмыс және білім
2020 жылғы пандемия мыңдаған қызметкерді қашықтан жұмысқа ауыстырды. Фрилансерлер, SMM-мамандар және онлайн-репетиторлар пайда болды. Қазақстан IT-қызметтер экспортын 1,2 млрд долларға жеткізуді жоспарлап отыр. Елде 10 технопарк және 15 арнайы экономикалық аймақ жұмыс істейді.
2023 жылы венчурлық мәмілелер сомасы 80 млн доллардан асты. Оқушылар онлайн-курстарға және басқа қалалардағы оқытушылармен сабақтарға қол жеткізді.
Мәселелер және шешілмеген мәселелер
Жыл сайын 20 мыңнан астам интернет-алаяқтық тіркеледі, олардың шамамен 80%-ы ашылмай қалады. 2024 жылы Мемлекеттік техникалық қызмет ақпараттық қауіпсіздіктің 35 мың инцидентін анықтады, оның ішінде 22 мыңға жуығы зиянды бағдарламалармен байланысты.
Байланыспен 119 қала және 6179 елді мекеннің 4906 ауылы қамтамасыз етілген. 2024 жылы Starlink-ке пилоттық режимде 1657 ауылдық мектеп қосылды. «Қолжетімді интернет» бағдарламасы 2027 жылға дейін 3 мыңнан астам ауылды жоғары жылдамдықты интернетке қосуды көздейді.